Blog
Hướng dẫn thuế, kèm điều luật để bạn tự kiểm chứng.
Những bài giải thích ngắn về nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp mới — mỗi khẳng định đi kèm điều luật hiện hành, đúng tinh thần của Kê Khai.
Chi phí được trừ và không được trừ khi tính thuế TNDN
Lợi nhuận kế toán không phải là thu nhập tính thuế. Trước khi nhân với thuế suất, doanh nghiệp phải cộng lại các khoản CHI PHÍ KHÔNG ĐƯỢC TRỪ — và đây là nơi phần lớn sai sót quyết toán TNDN phát sinh. Bài này giải thích điều kiện chung để một khoản chi được trừ (Điều 4 Thông tư 96/2015), các khoản bị khống chế theo mức trần bạn có thể tự tính, và các khoản bị loại 100% — kèm điều luật gốc, và mốc mới: ngưỡng thanh toán không dùng tiền mặt hạ từ 20 triệu xuống 5 triệu từ 15/12/2025.
Đọc bàiChốt sổ cuối năm trước khi quyết toán: 12 việc cần kiểm tra theo đúng thứ tự
Tờ khai quyết toán TNDN chỉ đúng khi lợi nhuận kế toán đưa vào đã đúng. Trước khi nộp 03/TNDN, doanh nghiệp phải chốt sổ: đối chiếu số dư, ghi bút toán cuối kỳ, rồi mới xác định số liệu tính thuế. Kê Khai liệt kê 12 việc theo đúng thứ tự close-to-file — việc thuộc phần ghi sổ thì bạn tự làm, việc ứng dụng làm được thì dẫn thẳng tới màn hình — kèm điều luật cho từng bước, để tờ khai chịu được một cuộc kiểm tra tại bàn.
Đọc bàiChủ và công ty cho nhau vay tiền: nghĩa vụ thuế hai chiều
Chủ doanh nghiệp cho công ty vay vốn lưu động, hay công ty "tạm ứng" cho chủ — cả hai chiều đều là GIAO DỊCH LIÊN KẾT vì bạn là bên liên kết của chính công ty mình (Nghị định 132/2020). Chiều chủ cho công ty vay bị khống chế lãi vay 30% EBITDA và lãi trả cho chủ chịu 5% thuế TNCN; chiều công ty cho chủ vay 0%/dưới thị trường mới là cái bẫy ít ai để ý — cơ quan thuế có thể ấn định lãi suất và tính thành doanh thu chịu thuế TNDN. Bài này tách rõ hai chiều, kèm điều luật gốc.
Đọc bàiĐối chiếu bậc thuế suất TNDN: khi doanh thu thực tế vượt ngưỡng 3 tỷ / 50 tỷ
Thuế suất thuế TNDN 15/17/20% được chọn theo tổng doanh thu năm, nhưng đầu năm bạn chỉ có doanh thu ước tính. Nếu doanh thu thực tế cả năm vượt ngưỡng 3 tỷ hoặc 50 tỷ sang bậc khác, quyết toán đã áp sai thuế suất cho TOÀN BỘ thu nhập tính thuế — vì đây là thuế suất phẳng, không phải lũy tiến từng phần. Bài này giải thích vì sao vượt ngưỡng làm tính lại cả năm, cách Kê Khai tự đối chiếu bậc ước tính với bậc thực tế, và cách khai bổ sung sớm để tránh phạt khai sai 20% — kèm điều luật cho từng con số.
Đọc bàiĐóng hay mở lại mã số thuế: doanh nghiệp phải hoàn tất những gì?
Khi doanh nghiệp giải thể, chấm dứt hoạt động hay muốn khôi phục lại mã số thuế, câu hỏi thật sự không phải "dùng mẫu nào" mà là "phải CLEAR những gì trước khi cơ quan thuế cho đóng mã số thuế?". Bài này giải thích hai sự kiện (chấm dứt hiệu lực — Mẫu 24/ĐK-TCT · khôi phục — Mẫu 25/ĐK-TCT), hai kênh thông báo (doanh nghiệp qua Sở KHĐT liên thông, đăng ký trực tiếp nộp mẫu riêng), và danh mục nghĩa vụ phải hoàn tất trước khi đóng MST — bẫy lớn nhất là đóng cửa mà quên kỳ quyết toán cuối. Kèm điều luật (TT 86/2024, NĐ 168/2025, Luật QLT 108/2025 Điều 10/17, NĐ 126/2020) cho từng điểm.
Đọc bàiHộ kinh doanh vừa lên doanh nghiệp: nghĩa vụ thuế và ưu đãi TNDN 2026
Vừa chuyển từ hộ kinh doanh thành doanh nghiệp thì nộp thuế thế nào? Bài này dành riêng cho hộ đã "lên đời" thành công ty — nay nộp thuế TNDN chứ không còn thuế khoán: hạn khai GTGT đầu tiên, hai chế độ miễn thuế TNDN (2 năm theo Luật TNDN, tối đa 3 năm theo NĐ 20/2026) và cách chọn mức có lợi nhất, thuế suất ưu đãi 15/17% sau khi hết miễn, việc lệ phí môn bài đã bãi bỏ, chính sách không truy thu năm khoán cũ — và một hiểu lầm tốn kém: miễn thuế không phải miễn kê khai. Kèm điều luật cho từng điểm (Luật TNDN 67/2025, NĐ 20/2026, NQ 198/2025, NĐ 68/2026, Luật QLT).
Đọc bàiLịch nộp tờ khai thuế 2026: hạn theo tháng, quý và năm
Toàn bộ hạn nộp tờ khai thuế của một doanh nghiệp trong năm 2026, gom về một chỗ: khai theo tháng (hạn ngày 20), khai theo quý (chậm nhất ngày cuối cùng của tháng đầu quý sau), tạm nộp thuế TNDN quý, và quyết toán năm (31/3). Kèm hai thay đổi 2026 dễ nộp trễ: tạm nộp TNDN quý dời từ ngày 30 sang ngày cuối tháng, và tờ khai thuế TNCN tiền lương chuyển sang khai theo quý cho mọi tổ chức từ 01/7/2026 — mỗi mốc kèm điều luật đang có hiệu lực.
Đọc bàiSoát lỗi sổ sách trước khi nộp thuế: 6 lỗi nhập liệu Kê Khai tự bắt
Một tờ khai sai thường không phải do tính sai — mà do một dòng sổ sách nhập nhầm: hoá đơn gõ hai lần, số thuế GTGT lệch bậc, mua vào không ghi người bán, ngày ở tương lai, bán ra quên thuế đầu ra, hay dòng chưa nhập số tiền. Kê Khai chạy sáu phép soát tự động ngay tại bước xem trước số liệu và báo "N bản ghi cần kiểm tra trước khi nộp". Bài này giải thích từng lỗi, vì sao nó làm lệch tờ khai, và điều luật đứng sau hậu quả.
Đọc bàiĐổi tài khoản ngân hàng, địa chỉ, phương pháp thuế: khai ở đâu, có phải nộp 08-MST không?
Doanh nghiệp thay đổi thông tin — tài khoản ngân hàng, địa chỉ trụ sở, phương pháp tính thuế GTGT, kỳ khai — nhưng KHÔNG phải thay đổi nào cũng nộp Mẫu 08-MST. Có ba kênh khác hẳn nhau: không phải nộp gì (đổi tài khoản ngân hàng), nộp 08-MST trực tiếp cho cơ quan thuế (các lựa chọn về thuế), hay đổi qua Sở KHĐT rồi liên thông tự động sang thuế (các chỉ tiêu trên giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp). Bài này phân loại từng thay đổi thường gặp, kèm điều luật gốc.
Đọc bàiThuế bảo vệ môi trường (BVMT): ai phải nộp, tính thế nào, và mốc xăng dầu 2026
Thuế bảo vệ môi trường không đánh trên mọi doanh nghiệp — nó chỉ rơi vào nơi SẢN XUẤT hoặc NHẬP KHẨU một danh mục hàng nhất định (xăng dầu, than, túi ni lông chịu thuế, HCFC, một số thuốc hạn chế sử dụng), thu MỘT LẦN ở khâu đầu. Bài này trả lời trước hết câu hỏi "công ty tôi có phải nộp không", rồi tới cách tính (mức thuế tuyệt đối theo đơn vị, không phải %), tờ khai 01/TBVMT khai theo tháng, và mốc mới dễ nhầm: mức thuế xăng dầu năm 2026 vẫn được giảm theo NQ 109/2025, đến 01/01/2027 mới trở lại biểu đầy đủ — kèm điều luật gốc.
Đọc bàiThuế tài nguyên: công ty bạn có phải nộp không, và tính thế nào
Thuế tài nguyên chỉ đánh vào doanh nghiệp KHAI THÁC tài nguyên thiên nhiên — mỏ, khai thác đá/cát/sỏi, thuỷ điện, khai thác nước ngầm hay nước đóng chai, khai thác rừng hoặc hải sản tự nhiên. Doanh nghiệp chỉ mua lại, chế biến hay kinh doanh thương mại thông thường thì không thuộc diện. Bài này trả lời trước hết câu hỏi "công ty tôi có phải nộp không", rồi tới danh mục tài nguyên chịu thuế, ai là người nộp, cách tính (sản lượng × giá tính thuế × thuế suất, vì sao không phải một con số %), miễn/giảm, và tờ khai Mẫu 01/02 TAIN — kèm điều luật.
Đọc bàiBáo cáo tình hình sử dụng lao động: công ty bạn có phải nộp không?
Ngoài các nghĩa vụ thuế, doanh nghiệp có sử dụng lao động còn phải nộp báo cáo tình hình sử dụng lao động định kỳ 2 lần/năm cho cơ quan quản lý lao động — một báo cáo PHI thuế nên rất hay bị bỏ sót. Bài này nói rõ ai phải nộp, hai hạn cố định (trước 05/6 và trước 05/12), nộp ở đâu (từ 01/7/2025 là Sở Nội vụ, không còn Sở LĐTBXH), bằng Mẫu 01/PLI, và vì sao nó khác với báo cáo tăng/giảm lao động BHXH (Mẫu D02-LT). Kèm điều luật (NĐ 145/2020 Điều 4, Bộ luật Lao động Điều 12) cho từng điểm.
Đọc bàiCá nhân cư trú hay không cư trú? Cách xác định để tính đúng thuế TNCN
Trước khi khấu trừ thuế TNCN cho một người, phải biết họ là cá nhân cư trú hay không cư trú — vì hai nhóm này bị đánh thuế theo hai chế độ hoàn toàn khác nhau. Bài này nói rõ hai tiêu chí xác định (183 ngày có mặt; nơi ở thường xuyên), quy tắc gỡ rối then chốt (có nhà ở nhưng ở dưới 183 ngày vẫn là cư trú nếu không chứng minh được là cư trú của nước khác), khác biệt giữa hai chế độ thuế, mốc đổi căn cứ 01/7/2026, và vai trò của Hiệp định tránh đánh thuế hai lần. Kèm điều luật (TT 111/2013 Điều 1, NĐ 253/2026 Điều 4) cho từng tiêu chí.
Đọc bàiChủ sở hữu hưởng lợi: mọi doanh nghiệp phải kê khai từ 01/7/2025 — ai, khi nào, nộp ở đâu
Từ 01/7/2025, Luật Doanh nghiệp (sửa đổi bởi Luật 76/2025) buộc MỌI doanh nghiệp kê khai "chủ sở hữu hưởng lợi" — cá nhân thực tế sở hữu hoặc chi phối công ty. Bài này giải thích ai được coi là chủ sở hữu hưởng lợi (2 tiêu chí: sở hữu từ 25% hoặc quyền chi phối), doanh nghiệp phải kê khai những cá nhân nào theo từng loại hình, và — bẫy hay gặp nhất với doanh nghiệp đang hoạt động — kê khai vào thời điểm nào. Kèm điều luật (NĐ 168/2025 Điều 17/18/19) cho từng điểm.
Đọc bàiChuyển lỗ thuế TNDN 2026: quy tắc 5 năm, thứ tự áp dụng và Phụ lục 03-2A
Một khoản lỗ của năm trước không mất đi — nó được chuyển sang trừ vào thu nhập của năm sau, nhưng chỉ trong vòng 5 năm và theo thứ tự lỗ cũ trước. Bài này giải thích quy tắc chuyển lỗ thuế TNDN, giới hạn "chỉ trừ vào phần thu nhập dương", thời hạn 5 năm kể từ năm sau năm phát sinh lỗ, và Phụ lục 03-2A/TNDN — kèm ví dụ tính và điều luật cho từng con số.
Đọc bàiĐăng ký người phụ thuộc để được giảm trừ gia cảnh 2026: ai đủ điều kiện, tính từ tháng nào, và Mẫu 07/ĐK-NPT-TNCN
Mức giảm trừ gia cảnh cho mỗi người phụ thuộc đã lên 6,2 triệu đồng/tháng từ kỳ tính thuế 2026 — nhưng chỉ được trừ khi người phụ thuộc đã được đăng ký với cơ quan thuế bằng Mẫu 07/ĐK-NPT-TNCN. Bài này giải thích ai đủ điều kiện là người phụ thuộc, giảm trừ được tính từ tháng nào (quy tắc trọn tháng), cách tính số tháng và số tiền giảm trừ trong năm, kèm ví dụ và điều luật cho từng con số — và cái bẫy đối chiếu khiến quyết toán bị lệch.
Đọc bàiĐánh giá lại tỷ giá cuối năm và thuế TNDN 2026: lãi/lỗ nào phải điều chỉnh?
Cuối năm, doanh nghiệp có số dư ngoại tệ phải đánh giá lại theo tỷ giá cuối kỳ — nhưng thuế TNDN xử lý bất đối xứng: đánh giá lại tiền, tiền gửi, nợ phải thu ngoại tệ thì lỗ không được trừ (cộng lại), lãi không chịu thuế (trừ ra); còn đánh giá lại nợ phải trả thì vẫn tính bình thường. Bài này giải thích quy tắc, ví dụ hai chiều, và điều luật cho từng con số (TT 96/2015 Điều 5 → NĐ 320/2025 từ kỳ 2025).
Đọc bàiĐối chiếu thuế TNCN đã khấu trừ theo kỳ với quyết toán 05/QTT-TNCN
Cán bộ thuế cộng số thuế TNCN đã khấu trừ trên tất cả tờ 05/KK-TNCN trong năm rồi so với số đã khấu trừ trên quyết toán 05/QTT-TNCN của tổ chức. Hai con số gần như luôn lệch — và lệch là đúng: tờ khai theo kỳ gồm toàn bộ người được chi trả, còn quyết toán ở tổ chức chỉ gồm diện ủy quyền. Bài này liệt kê bốn nhóm chênh lệch hợp lệ (vãng lai 10% · không cư trú 20% · không ủy quyền · đã nghỉ việc), cách đọc phần dư theo hai chiều, và khi nào phải khai bổ sung. Kèm điều luật (TT 111/2013 Điều 25/18, NĐ 126/2020 Điều 8, Luật QLT Điều 47 → 108/2025).
Đọc bàiTrích lập dự phòng có được trừ thuế TNDN không? Mức trần từng loại (2026)
Dự phòng nợ phải thu khó đòi, giảm giá hàng tồn kho, giảm giá đầu tư chứng khoán và bảo hành đều chỉ được trừ khi trích lập đúng đối tượng và đúng mức trần theo Thông tư 48/2019/TT-BTC; phần vượt trần bị loại khỏi chi phí (cộng lại thu nhập tính thuế theo TT 96/2015 Điều 4 mục 2.19). Bài này nêu công thức trần cho từng loại, ví dụ tính, và điều luật cho mỗi con số.
Đọc bàiHoàn thuế GTGT cho doanh nghiệp 2026: trường hợp được hoàn, ngưỡng 300 triệu và trần 10%
Số thuế GTGT đầu vào chưa khấu trừ hết không tự mất đi — trong một số trường hợp doanh nghiệp được hoàn lại bằng tiền thay vì chỉ chuyển khấu trừ kỳ sau. Bài này liệt kê các trường hợp doanh nghiệp được hoàn thuế GTGT theo Luật 48/2024/QH15 Điều 15, ngưỡng 300 triệu đồng, trần 10% doanh thu xuất khẩu, ba điều kiện bắt buộc từ 01/01/2026 (điều kiện "người bán đã kê khai" đã bị bãi bỏ) và những trường hợp không được hoàn — kèm ví dụ tính và điều luật cho từng con số.
Đọc bàiKhai bổ sung tờ khai thuế 2026: thời hạn 5 năm và tự sửa trước khi bị thanh tra
Phát hiện tờ khai đã nộp bị sai không phải là ngõ cụt — doanh nghiệp được tự khai bổ sung để sửa. Bài này giải thích hai điều kiện được khai bổ sung (còn trong thời hạn 5 năm và trước khi có quyết định thanh/kiểm tra), phần tăng thì tự nộp kèm tiền chậm nộp 0,03%/ngày còn phần giảm thì bù trừ/hoàn, và vì sao tự sửa sớm giúp tránh khoản phạt khai sai 20% — kèm ví dụ và điều luật cho từng con số.
Đọc bàiKhấu hao tài sản cố định 2026: đường thẳng, số dư giảm dần và khung thời gian
Mỗi tài sản cố định phải được trích khấu hao dần vào chi phí — và chi phí khấu hao năm là con số ảnh hưởng trực tiếp đến thuế TNDN. Bài này giải thích hai phương pháp doanh nghiệp được chọn (đường thẳng và số dư giảm dần có điều chỉnh), khung thời gian trích khấu hao theo Phụ lục 1, hệ số điều chỉnh, kèm ví dụ tính và điều luật cho từng con số theo Thông tư 45/2013/TT-BTC.
Đọc bàiTrả tiền cho lao động thời vụ, freelancer: khi nào phải khấu trừ 10% thuế TNCN?
Thuê người làm không ký hợp đồng lao động hoặc hợp đồng dưới 3 tháng, mỗi lần chi trả từ 2 triệu đồng trở lên thì doanh nghiệp phải khấu trừ 10% thuế TNCN trước khi trả — một quy tắc rất phổ biến nhưng hay bị bỏ sót. Bài này nói rõ khi nào áp dụng 10%, cái van thoát bằng Bản cam kết 08/CK-TNCN, mức 20% với cá nhân không cư trú, và vì sao không được quên đưa các khoản này vào bảng 05-2/BK khi quyết toán. Kèm điều luật (TT 111/2013 Điều 25, Điều 18) cho từng con số.
Đọc bàiKhống chế lãi vay giao dịch liên kết 2026: trần 30% EBITDA và cách tính
Doanh nghiệp có giao dịch liên kết chỉ được trừ chi phí lãi vay thuần tối đa bằng 30% EBITDA khi tính thuế TNDN; phần vượt bị loại và chuyển sang các kỳ sau không quá 5 năm. Bài này giải thích khi nào doanh nghiệp bị áp trần, công thức EBITDA, cơ chế chuyển tiếp phần lãi vay vượt trần, các khoản vay được miễn, và thay đổi từ NĐ 20/2025 — kèm ví dụ tính và điều luật cho từng con số.
Đọc bàiBị kiểm tra thuế thì phải làm gì? Luật Quản lý thuế 2025 bỏ thanh tra thuế từ 01/7/2026
Từ 01/7/2026, Luật Quản lý thuế 108/2025 bỏ hẳn thanh tra thuế — kiểm tra thuế (Điều 22) trở thành cơ chế kiểm tra duy nhất. Bài này giải thích doanh nghiệp dễ bị kiểm tra tại trụ sở trong trường hợp nào, một cuộc kiểm tra kéo dài bao lâu (20 ngày / 40 ngày với doanh nghiệp có giao dịch liên kết), quyền của người nộp thuế khi bị kiểm tra, và — quan trọng nhất — hành động tự bảo vệ tiết kiệm tiền nhất: tự khai bổ sung, nộp đủ TRƯỚC khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra để không bị phạt 20%. Kèm điều luật cho từng con số.
Đọc bàiCó giao dịch liên kết thì có phải lập hồ sơ xác định giá không? Các trường hợp miễn theo NĐ 132/2020 Điều 19
Không phải doanh nghiệp có giao dịch liên kết nào cũng phải lập Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết. Nghị định 132/2020 Điều 19 cho miễn lập hồ sơ trong ba nhóm trường hợp — và một nhóm còn được miễn cả kê khai. Bài này giải thích từng trường hợp miễn, ngưỡng doanh thu/GDLK cụ thể, và cái bẫy lớn nhất: được miễn lập hồ sơ KHÔNG có nghĩa là được miễn trần lãi vay 30% EBITDA — kèm ví dụ và điều luật cho từng con số.
Đọc bàiMức đóng bảo hiểm bắt buộc 2026: BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ và hai mức trần
Mỗi tháng, doanh nghiệp trích từ lương để đóng BHXH, BHYT, BHTN (cùng quỹ BHTNLĐ-BNN và 2% kinh phí công đoàn). Người lao động chịu 10,5%, doanh nghiệp chịu 21,5% (chưa kể 2% KPCĐ). Bài này liệt kê đầy đủ tỷ lệ đóng năm 2026, hai mức trần khác nhau (BHXH/BHYT trần 46,8 triệu; BHTN trần theo lương tối thiểu vùng), mức sàn theo vùng, kèm điều luật cho từng con số.
Đọc bàiPhân bổ thuế GTGT đầu vào dùng chung: khi doanh nghiệp vừa bán hàng chịu thuế vừa không chịu thuế
Nếu doanh nghiệp bạn vừa có doanh thu chịu thuế GTGT vừa có doanh thu không chịu thuế, thì thuế GTGT đầu vào dùng chung cho cả hai không được khấu trừ toàn bộ — chỉ phần dùng cho hoạt động chịu thuế. Không hạch toán riêng được thì khấu trừ theo tỷ lệ doanh thu chịu thuế trên tổng doanh thu. Bài này giải thích quy tắc Điều 14 khoản 1 điểm b Luật GTGT 48/2024, phần không được khấu trừ đi về đâu, kèm một ví dụ có số cụ thể.
Đọc bàiHai phương pháp tính thuế GTGT: khấu trừ hay trực tiếp — bạn thuộc phương pháp nào?
Thuế GTGT có hai cách tính hoàn toàn khác nhau: phương pháp khấu trừ (thuế đầu ra − thuế đầu vào) và phương pháp tính trực tiếp (doanh thu × tỷ lệ %, không khấu trừ đầu vào). Chọn nhầm phương pháp thì mọi con số thuế GTGT đều sai. Bài này chỉ rõ ranh giới ai thuộc phương pháp nào (mốc 1 tỷ doanh thu năm), bảng tỷ lệ % theo nhóm hoạt động (1%/5%/3%/2%), trường hợp riêng vàng bạc đá quý, mẫu tờ khai 04/GTGT, kèm điều luật (Luật GTGT 48/2024 Điều 11, Điều 12).
Đọc bàiTạm ngừng kinh doanh: doanh nghiệp còn phải khai thuế không?
Khi doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh, câu hỏi thật sự không phải "dùng mẫu nào" mà là "quý này còn phải nộp tờ khai không?". Bài này giải thích quy tắc cốt lõi — tạm ngừng TRỌN kỳ thì không phải khai, tạm ngừng KHÔNG trọn kỳ vẫn phải khai kỳ đó và quyết toán năm — cùng hai kênh thông báo (doanh nghiệp qua Sở KHĐT, đăng ký trực tiếp nộp Mẫu 23/ĐK-TCT), việc không được dùng hoá đơn, và nghĩa vụ phải hoàn tất trước khi tạm ngừng. Kèm điều luật (NĐ 126/2020 Điều 4) cho từng điểm.
Đọc bàiTạm nộp thuế TNDN theo quý 2026: quy tắc 80% và hạn nộp mới "ngày cuối tháng"
Mỗi quý doanh nghiệp phải tạm nộp thuế TNDN, và tổng bốn quý phải đạt tối thiểu 80% số quyết toán cả năm — nếu thiếu sẽ bị tính tiền chậm nộp 0,03%/ngày. Từ 01/7/2026, Nghị định 252/2026/NĐ-CP Điều 24 đổi hạn nộp từ "ngày 30" sang "ngày cuối cùng của tháng đầu quý sau". Bài này giải thích quy tắc 80%, các mốc hạn nộp quý năm 2026, và cách Kê Khai tính giúp bạn.
Đọc bàiThời điểm lập hoá đơn: lập sai bị phạt bao nhiêu (mức phạt mới theo số lượng)
Lập hoá đơn sai thời điểm là một trong những lỗi bị phạt phổ biến nhất — và từ 16/01/2026 mức phạt không còn cố định 3–5 triệu mà tăng theo SỐ LƯỢNG hoá đơn lập sai, cao nhất tới 70 triệu đồng. Bài này nói rõ khi nào phải lập hoá đơn (bán hàng, cung cấp dịch vụ, giao nhiều lần), cái bẫy hay gặp là lập hoá đơn lúc thu tiền, và bảng mức phạt mới theo số lượng của NĐ 310/2025. Kèm điều luật (NĐ 123/2020 Điều 9, NĐ 125/2020 Điều 24, NĐ 310/2025) cho từng con số.
Đọc bàiThuế sử dụng đất phi nông nghiệp: công ty bạn có phải nộp không?
Khác với thuế tiêu thụ đặc biệt hay bảo vệ môi trường (chỉ rơi vào vài nhóm sản xuất, nhập khẩu), thuế sử dụng đất phi nông nghiệp chạm tới hầu hết doanh nghiệp: có trụ sở, nhà xưởng, mặt bằng hay lô đất khu công nghiệp là thuộc diện nộp hằng năm. Bài này là danh mục tự đối chiếu đất chịu thuế (Điều 2), ai là người nộp thuế (Điều 4), cách tính (giá tính thuế × biểu thuế Điều 7), một ví dụ có số, và cách khai/nộp bằng Mẫu 02/TK-SDDPNN — mỗi con số kèm điều luật.
Đọc bàiThuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) 2026: công ty bạn có thuộc diện phải nộp không?
Từ 01/01/2026, Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt 66/2025/QH15 thay thế Luật 27/2008 và thêm hai đối tượng dễ bị bỏ sót: nước giải khát có đường trên 5g/100ml và điều hòa theo dải công suất 24.000–90.000 BTU. TTĐB chỉ rơi vào doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu một số hàng hóa hoặc kinh doanh một số dịch vụ — đa số doanh nghiệp không thuộc diện. Bài này là danh mục tự đối chiếu, ai là người nộp thuế, cách khai/nộp, và bẫy tính sai kinh điển: quy đổi giá tính thuế chia cho (1 + thuế suất).
Đọc bàiTiền chậm nộp tiền thuế 2026: 0,03%/ngày tính thế nào?
Nộp thuế trễ hạn — dù chỉ một ngày — phát sinh tiền chậm nộp 0,03%/ngày trên số thuế nộp muộn. Bài này giải thích công thức, cách đếm số ngày chậm nộp, mốc đổi căn cứ luật 38/2019 Điều 59 → 108/2025 Điều 16 từ 01/7/2026, và vì sao đây là khoản riêng — khác cả phạt khai sai 20% lẫn phạt chậm nộp tờ khai — kèm ví dụ tính và điều luật cho từng con số.
Đọc bàiƯu đãi thuế TNDN 2026: miễn, giảm và bẫy "năm thứ tư" khi tính mốc bắt đầu
Ưu đãi thuế TNDN có hai tầng: thuế suất ưu đãi theo Điều 13 và thời gian miễn/giảm chồng lên trên theo Điều 14 Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15. Cái hay tính sai nhất là mốc bắt đầu tính ưu đãi: nếu 3 năm đầu có doanh thu mà chưa có thu nhập chịu thuế thì đồng hồ ưu đãi bị ép chạy từ năm thứ tư, không phải từ năm đầu có lãi. Bài này nêu công thức, ví dụ tính và điều luật cho mỗi con số.
Đọc bàiTừ 01/7/2026: khai thuế TNCN tiền lương theo QUÝ — bỏ khai theo tháng (Mẫu 05/KK-TNCN)
Thông tư 89/2026/TT-BTC, Điều 22 chuyển việc khai thuế TNCN đã khấu trừ đối với tiền lương, tiền công sang khai theo QUÝ cho mọi tổ chức trả thu nhập, kể từ 01/7/2026 — khai theo tháng bị bãi bỏ, không phân biệt quy mô hay doanh thu. Bài này giải thích chính xác điều gì thay đổi, mốc chuyển tiếp 01/7/2026, hạn nộp tờ khai quý mới, và doanh nghiệp đang khai tháng cần làm gì tại ranh giới này.
Đọc bàiThuế suất thuế TNDN 2026: 15% / 17% / 20% theo doanh thu — doanh nghiệp nhỏ nộp ít hơn
Từ kỳ tính thuế 2025, Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15, Điều 10 áp thuế suất theo tổng doanh thu năm: 15% nếu ≤ 3 tỷ, 17% nếu trên 3 tỷ đến 50 tỷ, 20% cho phần còn lại. Đây là mức giảm thật cho doanh nghiệp nhỏ so với mức phổ thông 20% — bài này giải thích ba tầng thuế suất, cách chọn đúng bậc, và bẫy công ty liên kết.
Đọc bàiChủ công ty tự trả lương cho mình — có được trừ thuế, có phải nộp TNCN?
Chủ công ty tự trả lương cho mình thì khoản lương đó có được trừ khi tính thuế TNDN không, và có phải nộp thuế TNCN không? Với công ty TNHH một thành viên do cá nhân làm chủ và doanh nghiệp tư nhân, lương chủ KHÔNG được trừ và cũng KHÔNG phải là thu nhập chịu thuế TNCN — trả lương hay rút lợi nhuận đều chịu đúng một lớp thuế TNDN. Với công ty cổ phần và TNHH hai thành viên trở lên thì ngược lại. Bài này giải thích rõ ranh giới, kèm điều luật gốc.
Đọc bàiVì sao doanh thu GTGT và doanh thu TNDN chênh lệch — và cách giải trình
Một trong những việc đầu tiên cán bộ thuế làm là cộng doanh thu trên tất cả tờ khai GTGT trong năm rồi so với doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ trên quyết toán TNDN (mẫu 03/TNDN). Hai con số này gần như luôn lệch nhau — và lệch là đúng. Bài này giải thích vì sao chúng lệch một cách hợp pháp, liệt kê các nguyên nhân chênh lệch được pháp luật thừa nhận, và cách chuẩn bị hồ sơ giải trình trước khi cơ quan thuế hỏi.
Đọc bàiHồ sơ quyết toán thuế năm: doanh nghiệp cần chuẩn bị những gì?
Cuối năm tài chính, doanh nghiệp phải quyết toán hai sắc thuế: thuế TNDN (Mẫu 03/TNDN + phụ lục) và thuế TNCN đã khấu trừ của người lao động (Mẫu 05/QTT-TNCN + phụ lục). Cùng hạn nộp 31/3. Bài này liệt kê đủ hồ sơ mỗi bên, hai lỗi hay gặp nhất — quy tắc tạm nộp 80% của TNDN và điều kiện ủy quyền quyết toán TNCN — và một điểm nhiều người tưởng nhầm: thuế GTGT KHÔNG có quyết toán năm.
Đọc bàiHóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền: doanh nghiệp của tôi có bắt buộc không?
Từ 01/06/2025, Nghị định 70/2025 buộc các doanh nghiệp bán hàng, cung cấp dịch vụ trực tiếp cho người tiêu dùng — bán lẻ, ăn uống, nhà hàng, khách sạn, vận tải hành khách, vui chơi giải trí — phải dùng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế. Điều mà rất nhiều nguồn nói sai: mốc "doanh thu 1 tỷ/năm" là điều kiện của hộ/cá nhân kinh doanh, KHÔNG phải của doanh nghiệp — với một công ty, cứ đúng ngành + bán trực tiếp đến người tiêu dùng là phải dùng, không có ngưỡng doanh thu. Bài này chỉ rõ ai trong diện, từ khi nào, phải làm gì và phạt thế nào nếu không dùng.
Đọc bàiNgười bán bỏ trốn hay bị đánh dấu rủi ro — bạn có mất khấu trừ và chi phí không?
Bạn mua hàng thật, có hoá đơn thật, đã khấu trừ thuế GTGT đầu vào và hạch toán chi phí được trừ. Vài tháng sau, cơ quan thuế đánh dấu người bán là bỏ trốn hoặc rủi ro cao về hoá đơn. Khi đó cả thuế GTGT đầu vào lẫn chi phí TNDN có thể bị loại hồi tố — một cú đánh kép. Nhưng bạn không tự động có lỗi: nếu chứng minh được giao dịch là thật, bạn giữ được cả hai. Bài này giải thích rủi ro, căn cứ pháp lý 2026, và bộ hồ sơ tự vệ cần chuẩn bị ngay lúc mua.
Đọc bàiRút lợi nhuận khỏi công ty có phải nộp thêm 5% thuế TNCN?
Lợi nhuận công ty đã nộp thuế TNDN rồi — khi chủ rút ra có bị đánh thêm 5% thuế TNCN đầu tư vốn nữa không? Câu trả lời phụ thuộc HOÀN TOÀN vào loại hình doanh nghiệp: công ty TNHH một thành viên do cá nhân làm chủ và doanh nghiệp tư nhân được miễn (carve-out từ 01/01/2015); công ty cổ phần và TNHH hai thành viên trở lên thì phải khấu trừ 5% và kê khai mẫu 06/TNCN. Bài này giải thích rõ ranh giới, kèm điều luật gốc.
Đọc bài8% hay 10%? Những ngành KHÔNG được giảm thuế GTGT năm 2026 — và cách xuất hoá đơn cho đúng
Từ 01/07/2025 đến hết 31/12/2026, phần lớn hàng hoá dịch vụ chịu thuế suất 10% được giảm còn 8%. Nhưng Nghị quyết 204/2025/QH15 loại trừ nguyên vài nhóm ngành — viễn thông, tài chính-ngân hàng-chứng khoán-bảo hiểm, bất động sản, kim loại, khai khoáng (trừ than), hàng chịu thuế TTĐB (trừ xăng) — vẫn giữ 10%. Xuất 8% khi lẽ ra phải 10% là khai thiếu thuế đầu ra, dẫn tới truy thu và tiền chậm nộp. Bài này giải thích chính xác ai được giảm, ai không, cả hai cách xuất hoá đơn theo phương pháp khấu trừ và trực tiếp, và mốc kết thúc 31/12/2026.
Đọc bàiChạy quảng cáo Google, Facebook có phải nộp thuế nhà thầu không? Khi nào có, khi nào không
Mỗi khoản trả cho nhà cung cấp nước ngoài không có pháp nhân tại Việt Nam về nguyên tắc chịu thuế nhà thầu (FCT) — bên mua khấu trừ GTGT + TNDN theo tỷ lệ % của Thông tư 103/2014 rồi nộp thay. Nhưng từ 01/06/2022, Google, Meta, Microsoft, TikTok, Apple, Netflix… đã đăng ký trên Cổng thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài và tự nộp thuế VN — nên với chi phí quảng cáo/SaaS phổ biến, bên mua thường KHÔNG phải khấu trừ. Bài này chỉ rõ chỗ rẽ: nhà cung cấp nào đã đăng ký cổng thì bạn chỉ cần giữ hoá đơn + chứng từ thanh toán không tiền mặt; nhà cung cấp nào chưa đăng ký (SaaS nhỏ, freelancer, lãi vay, bản quyền) thì bạn phải khấu trừ FCT và nộp Mẫu 01/NTNN trong 10 ngày.
Đọc bàiBiểu thuế TNCN mới từ 2026: 5 bậc thay cho 7, bậc 2 và 3 giảm còn 10% và 20%
Từ kỳ tính thuế 2026, biểu thuế lũy tiến từng phần của thuế TNCN rút từ 7 bậc xuống 5 bậc theo Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15, Điều 9 — bậc 2 giảm từ 15% còn 10%, bậc 3 từ 25% còn 20%, kèm mức giảm trừ gia cảnh mới 15,5 triệu/6,2 triệu. Dưới đây là biểu mới, ai được lợi, và điểm dễ nhầm nhất về ngày áp dụng.
Đọc bàiĐiều chỉnh hay thay thế hóa đơn điện tử: chọn đúng đường, đừng ghi trùng số
Hóa đơn điện tử viết sai thì sửa bằng hóa đơn điều chỉnh hay hóa đơn thay thế? Hai đường khác nhau về bản chất, về số tiền ghi trên hóa đơn, và về cách ảnh hưởng tới sổ sách. Đây là quy tắc chọn, quy ước dấu dễ nhầm, và vì sao giữ cả hóa đơn gốc lẫn hóa đơn thay thế lại làm doanh thu/thuế nhân đôi.
Đọc bàiĐiều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào 2026: ngưỡng tiền mặt tụt từ 20 xuống 5 triệu
Từ 01/7/2025, doanh nghiệp chỉ được khấu trừ thuế GTGT đầu vào khi có hoá đơn GTGT hợp pháp và chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt cho hoá đơn từ 5 triệu đồng trở lên — ngưỡng cũ 20 triệu đã bị hạ xuống 5 triệu theo Luật GTGT 48/2024 và Nghị định 181/2025. Trả tiền mặt một hoá đơn ≥ 5 triệu là mất cả khấu trừ GTGT lẫn chi phí thuế TNDN.
Đọc bàiLệ phí môn bài được bãi bỏ từ 2026: ai hết phải nộp, và phải làm gì
Từ 01/01/2026 lệ phí môn bài bị chấm dứt theo Nghị quyết 198/2025/QH15. Không còn phí, không còn tờ khai 01/LPMB cho năm 2026 trở đi — chỉ còn khoản nợ 2025 về trước là vẫn phải nộp. Dưới đây là ai được lợi và một hộ chuyển lên doanh nghiệp cần (không) làm gì.
Đọc bàiPhạt chậm nộp tờ khai thuế: nộp muộn một ngày là bao nhiêu tiền?
Nộp tờ khai thuế trễ hạn bị phạt bao nhiêu — kể cả khi không khai sai, không nợ thuế? Điều 13 Nghị định 125/2020 chia mức phạt theo số ngày trễ, từ cảnh cáo tới 15–25 triệu. Đây là khung ngày, mức phạt cho doanh nghiệp, mức trần "bằng số thuế phát sinh", và vì sao đây là khoản riêng — cộng thêm — ngoài tiền chậm nộp thuế.
Đọc bàiVì sao mỗi con số trên Kê Khai đều kèm điều luật
Một tờ khai thuế đúng là chưa đủ — bạn cần biết vì sao nó đúng. Đây là lý do Kê Khai đặt điều luật hiện hành ngay sau mỗi con số, và cách đọc một trích dẫn.
Đọc bài